PAK zorganizowała konferencję poświęconą rozwojowi i zastosowaniu technologii rakietowych w Polsce

Celem konferencji była prezentacja osiągnięć i potencjału krajowych podmiotów naukowo-badawczych i przemysłowych związanych z technologiami rakietowymi oraz wskazanie obszarów zainteresowania Wojska Polskiego tą dziedziną. W wydarzeniu, które miało miejsce 16 kwietnia 2019 r. w Instytucie Lotnictwa, wzięło udział 16 prelegentów i około 150 uczestników reprezentujących Siły Zbrojne, administrację, jednostki naukowo-badawcze oraz podmioty przemysłowe krajowego sektora kosmicznego.

Konferencję rozpoczęło wystąpienie Michał Szaniawskiego, p.o. Prezesa Polskiej Agencji Kosmicznej, który wskazał potrzebę rozwoju technologii rakietowych jako jedno z priorytetowych zadań Polskiej Strategii Kosmicznej oraz wykład prof. dr. hab. inż. Piotra Wolańskiego, który przybliżył rys historyczny badań nad rakietami w Polsce i przedstawił najnowsze prace m.in. nad detonacyjnymi napędami rakietowymi i silnikami zespolonymi.

Pierwszy z paneli tematycznych konferencji skupił przedstawicieli Wojska Polskiego. Generał brygady Stefan Mordacz, Szef Zarządu Obrony Powietrznej i Przeciwrakietowej Dowództwa Generalnego Rodzajów Sił Zbrojnych (DGRSZ), ocenił, że 50-60% zagrożenie Polski atakiem z powietrza dotyczy ataków rakietowych. Generał wskazał, że nasz kraj dysponuje zdolnościami do budowy własnych systemów rakietowych bardzo krótkiego zasięgu, inwestuje też w obronę przeciwlotniczą i przeciwrakietową średniego zasięgu (Patriot). Za najważniejszy priorytet uznał pozyskanie systemów krótkiego zasięgu wraz z transferem technologii i opanowanie produkcji podobnych rozwiązań w kraju. Samodzielne stworzenie takich rozwiązań zajęłoby Polsce około 20 lat.
Podpułkownik Adam Szreiber, przedstawiciel Inspektoratu Szkolenia DGRSZ, omówił możliwości wykorzystania poligonów wojskowych w Polsce do prowadzenia strzelań rakietowych – testowych i mających na celu wynoszenie eksperymentów w przestrzeń kosmiczną. Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych Drawsko i Centralny Poligon Sił Powietrznych w Ustce są obiektami szczególnie atrakcyjnymi w przypadku strzelań testowych.

Pułkownik Marcin Górka, p.o. Wiceprezesa Polskiej Agencji Kosmicznej, w swoim wystąpieniu omówił m.in. korzyści z udziału przedstawicieli agencji w Radzie Programowej ESA dotyczącej środków wynoszenia.
- Technologie rakietowe są jednym z priorytetów rozwoju technologii kosmicznych w Polsce. Wspieramy ten obszar poprzez działania w ramach programu ESA, uwzględniliśmy go również jako jeden z pięciu dużych projektów przewidzianych do realizacji w ramach Krajowego Programu Kosmicznego - powiedział płk Marcin Górka. - Polska Agencja Kosmiczna podejmuje działania związane z określeniem celów i wyzwań środowiska naukowo-badawczego i przemysłowego zajmującego się rozwijaniem technologii rakietowych w kontekście potrzeb polskiej administracji, w tym Ministerstwa Obrony Narodowej. Prowadzimy też w interesie podmiotów krajowego sektora kosmicznego działania na rzecz umożliwienia wykonywania nad terytorium Polski lotów rakiet suborbitalnych z wykorzystaniem terenów i infrastruktury poligonów Wojska Polskiego.
PAK zleciła opracowanie studium wykonalności, którego celem było omówienie możliwych wariantów, perspektywy czasowej i ekonomicznej realizacji polskiej mikrorakiety nośnej oraz określenie potencjału krajowego sektora kosmicznego i analiza zagadnień prawnych związanych z tą dziedziną.
Testy technologii i systemów małych rakiet zostały ujęte jako jeden z pięciu dużych projektów przewidzianych do realizacji w ramach Krajowego Programu Kosmicznego na lata 2019-2021. W tym czasie planowane jest przekroczenie przez polską rakietę umownej granicy kosmosu tj. 100 km, wykonanie przynajmniej dwóch lotów ponad ten pułap oraz opracowanie systemu komercjalizacji krajowej suborbitalnej rakiety nośnej. Pułkownik Ryszard Lewiński z Departamentu Nauki i Szkolnictwa Wojskowego przedstawił, jak prowadzone są projekty przez MON, w szczególności te dotyczące technologii rakietowych.
Wystąpienie majora Pawła Dobrzyńskiego z Wojskowej Akademii Technicznej dotyczyło możliwości wykorzystania do wynoszenia ładunków na orbitę zmodernizowanych nośników systemu S-200 Wega. WAT pracował w ostatnich latach nad koncepcją wynoszenia tych rakiet na podwieszeniu pod kadłubem myśliwca MiG-29, a także w ładowni samolotu transportowego C-295.

Drugi panel dyskusyjny rozpoczęło wystąpienie dr. inż. Leszka Lorocha, dyrektora Centrum Technologii Kosmicznych Instytutu Lotnictwa. Dr Loroch opowiedział o działaniach ILOTu, przypomniał o tym, że polska rakieta już w latach 70-tych XX wieku przekroczyła wysokość 100 km, omówił też potencjalne zastosowania i przyszły rozwój obecnie opracowywanej w Instytucie Lotnictwa rakiety ILR-33 Bursztyn. Jarosław Papis z Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii zaprezentował m.in. cele i perspektywy Polski związane z uczestnictwem w programach opcjonalnych ESA, w tym w programie Future Launchers Preparatory Programme (FLPP).
Przedstawiciel gdyńskiego przedsiębiorstwa SpaceForest, Marek Lubieniecki, przekazał informacje dotyczące rakiet testowych Carbonara i Bigos 4, których rozwój służy firmie do zyskania wiedzy i doświadczenia niezbędnego do zbudowania pierwszej kosmicznej rakiety SpaceForest – PERUN. Jej zadaniem będzie komercyjne wynoszenie ładunków badawczych na wysokość 150 km. W czasie lotu ładunek o maksymalnej masie 50 kg doświadczy kilku minut wysokiej jakości mikrograwitacji. Rakieta PERUN będzie w pełni odzyskiwalna, co pozwoli na redukcję kosztów wynoszenia ładunków, a pierwszy lot jej modelu w skali 1:1 ma się odbyć pod koniec 2019 r.
Dr hab. Katarzyna Malinowska z Akademii Leona Koźmińskiego mówiła o tym, że polskie prawo kosmiczne jest na bardzo wczesnym etapie rozwoju, a do regulacji krajowej działalności kosmicznej zobowiązują nas akty prawa międzynarodowego, takie jak m.in. Traktat o przestrzeni kosmicznej z 1967 r. Wśród kwestii, które należy uwzględnić przy tworzeniu krajowego systemu prawa kosmicznego, dr Malinowska wskazała: zakres działalności kosmicznej i jurysdykcji państwa, autoryzację i nadzór, rejestrację oraz reżim odpowiedzialności.
O pracach nad rakietą ILR-33 Bursztyn opowiedział Michał Pakosz z Centrum Technologii Kosmicznych Instytutu Lotnictwa. Dwustopniowy pojazd, będący flagowym projektem instytutu, ma być w stanie osiągać pułap 100 km z ładunkiem o masie 5 kg. Bursztyn będzie służyć jako środek do testowania technologii w warunkach mikrograwitacji podczas lotów suborbitalnych i, podobnie jak inne tego typu rozwiązania, może być wykorzystany do celów wojskowych jako imitator pocisków balistycznych.
Dr hab. inż. Jan Kindracki z Wydziału Mechanicznego Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej przedstawił kwestię rozwoju w kraju napędów rakietowych na potrzeby przemysłu i wojska.

O polskich osiągnięciach w dziedzinie rakietowej podczas trzeciej części konferencji mówił dr Adam Matusiewicz, prezes Polskiego Towarzystwa Rakietowego. Członkowie PTA przeprowadzili z powodzeniem testowy lot i przygotowują się do testów poligonowych swojej rakiety PTR-1. Rakieta zbudowana przez inną polską grupę - AGH Space Systems – zdobyła 2. miejsce w konkursie rakietowym IREC w USA. Projekty rakietowe realizują również studenci z Politechniki Gdańskiej (SimLE), z Politechniki Wrocławskiej (PWr In Space) oraz z Politechniki Poznańskiej.
Dr inż. Adam Okniński z Instytutu Lotnictwa omówił potencjał komercyjny związany z budową napędów kosmicznych, które mogą być wykorzystywane do wynoszenia ładunków na orbitę, do kontroli położenia i orientacji oraz do zmiany orbity i deorbitacji satelitów. ILOT realizuje 11 spośród 14 projektów ESA z dziedziny chemicznych napędów rakietowych w Polsce, a zdaniem specjalistów z Europejskiej Agencji Kosmicznej nasz kraj może być w tej dziedzinie konkurencyjny w skali globalnej. Rozwój i komercjalizacja chemicznych napędów rakietowych wiąże się m.in. z produkcją i wykorzystaniem nadtlenku wodoru. Opracowana przez ILOT technologia pozyskiwania tego materiału pędnego może znaleźć zastosowanie m.in. w napędach dużych rakiet, w układach precyzyjnej kontroli położenia czy też dla rakiet średniego zasięgu dla celów obronnych.
Kwestie dofinansowania rozwoju technologii kosmicznych w ramach Programu Horyzont Europa przedstawił Piotr Świerczyński z Krajowego Punktu Kontaktowego Programów Badawczych UE. Przypomniał, że w bieżącej perspektywie finansowej 2014-2020 na działania w zakresie przestrzeni kosmicznej Unia Europejska przeznaczyła ok. 12 miliardów euro, z których większość została przeznaczona na finansowanie programów Copernicus oraz Galileo. Działalność związana z eksploatacją przestrzeni kosmicznej została również w znacznym wymiarze kwotowym uwzględniona w nowym Programie Ramowym Horyzont Europa na lata 2021-2027.

Organizatorami konferencji „Rozwój i zastosowania technologii rakietowych w Polsce – nowe otwarcie” był Departament Projektów Obronnych Polskiej Agencji Kosmicznej przy współpracy z Instytutem Lotnictwa. Wydarzenie zostało objęte patronatem Ministerstwa Przedsiębiorczości i Technologii. Patroni medialni konferencji: Space24.pl, Kosmonauta.net, „Lotnictwo. Aviation International”, „Polska Zbrojna”.

Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 02
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 03
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 05
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 06
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 08
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 11
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 24
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 07
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 16
Konferencja Rakietowa Polsa Ilot 16042019 21

Używamy plików cookies, aby ułatwić Ci korzystanie z naszego serwisu oraz do celów statystycznych. Jeśli nie blokujesz tych plików, to zgadzasz się na ich użycie oraz zapisanie w pamięci urządzenia. Pamiętaj, że możesz samodzielnie zarządzać cookies, zmieniając ustawienia przeglądarki. Więcej informacji w naszej polityce prywatności.